- Gösterim: 11
Melazma, yüzde hiperpigmente maküllerle karakterize, kronik ve sonradan edinilmiş bir pigmentasyon bozukluğudur. Genellikle yüz gibi güneşe maruz kalan bölgelerde simetrik lekeler şeklinde kendini gösterir. Kadınlarda ve koyu ten fototiplerinde (Fitzpatrick Tip III-V) daha yaygın görülmekle birlikte; kümülatif ultraviyole (UV) maruziyeti, gebelik, ısı etkisi, oral kontraseptif kullanımı ve genetik yatkınlık temel etiyolojik faktörler arasındadır. Melazma, yüksek nüks oranı ve estetik olumsuzluğu nedeniyle hastaların yaşam kalitesini önemli ölçüde düşüren, tedavisi zorlu bir durumdur.
Günümüzde melazma yönetimi; topikal ajanlar, sistemik tedaviler ve ışık/lazer bazlı sistemleri içermektedir. Son yıllarda, lazer ve topikal ajanların sinerjik kombinasyonu daha başarılı sonuçlar vermektedir. Bu bağlamda, düşük enerjili ve yüzeysel Fraksiyonel CO2 Lazer uygulamasını takiben %10 Traneksamik Asit (TA) ve %20 Askorbik Asit (C Vitamini) solüsyonlarının kullanımı etkin bir yaklaşım olarak öne çıkmaktadır.
Etki Mekanizmaları:
-
Traneksamik Asit (TA): UV kaynaklı pigmentasyonu azaltır ve melanositlerde melanin sentezini bloke eder. Ayrıca, Vasküler Endotelyal Büyüme Faktörü (VEGF) ve Fibroblast Büyüme Faktörü (b-FGF) üzerindeki etkileriyle, melazma lezyonlarında sıklıkla gözlenen anjiyogenezi (yeni damar oluşumu) ve damarsal yapıları azaltır.
-
Askorbik Asit (C Vitamini): Güçlü bir antioksidan olan C vitamini, tirozinaz enzimini inhibe ederek ve dopakinon oksidasyonunu azaltarak antipigmenter etki gösterir. Ayrıca melazmadaki telanjiyektazileri (kılcal damar genişlemeleri) azaltma kapasitesine sahiptir.
-
Fraksiyonel CO2 Lazer: Düşük enerji modunda kullanıldığında, cilt bariyerinde mikro-kanallar açarak bu topikal ajanların transepidermal emilimini (LADD) optimize eder.
Uygulama Protokolü:
Düşük enerjili parametreler, Post-İnflamatuar Hiperpigmentasyon (PIH) riskini minimize etmek için tercih edilir:
-
Lazer Parametreleri: 15 mJ/cm2 enerji yoğunluğu, 600 µs darbe süresi ve 150 MTZ/$cm^2$ yoğunluk ile uygulama yapılır.
-
İlaç Uygulaması: Lazer sonrası hemen %10'luk TA solüsyonu (100 mg/ml) sürülür ve oklüzyon için streç film ile kapatılır. Ardından %20'lik askorbik asit çözeltisi (200 mg/ml) uygulanır.
-
Sonrası Bakım: Hastanın yüzünü 1 saat yıkamaması istenir. Seans aralarında geceleri %2 TA + %2 C vitamini içeren idame solüsyonu kullanılması ve gündüzleri SPF 50 güneş koruyucu ile mutlak koruma sağlanması zorunludur.
Tedavi, 2-4 hafta aralıklarla toplam 4-6 seans olarak planlanır.

