Son yıllarda cilt kalitesine yönelik ilgi, özellikle boyun ve dekolte gibi sıklıkla ihmal edilen bölgeler söz konusu olduğunda belirgin bir artış göstermiştir. Bu alanlar, yaşlanma belirtilerine ve çevresel etkilere karşı oldukça hassastır; bu durum ciltte istenmeyen bir görünüme yol açarak yaşlanma algısını güçlendirmektedir. Boyun ve dekolte bölgesi, biyolojik yaşlanma sürecinde kolajen ve elastin kaybına bağlı olarak elastikiyetini ve tonusunu yitirir. Bunun sonucunda yüzeysel çizgiler, derin kırışıklıklar ve deri katlanmaları meydana gelirken; ultraviyole (UV) ışınları gibi dışsal faktörler ise pürüzlülük, gevşeklik, eritem ve hiperpigmentasyona neden olmaktadır. Söz konusu kusurların yol açtığı estetik kaygılar, bireylerde giysi seçiminden boyun bölgesini gizleme çabasına kadar varan sosyal huzursuzluklara; dolayısıyla özgüven eksikliği ve beden imajı memnuniyetsizliğine zemin hazırlayabilmektedir. Estetik uygulamalar geleneksel olarak yüz bölgesine odaklandığından; yaşlanma belirtilerini ele veren ve yüz tedavileriyle elde edilen gençleşmiş görünümü gölgeleyebilen boyun ve dekolte bölgeleri sıklıkla ihmal edilmiştir. Kronolojik yaşlanma ve foto-yaşlanma nedeniyle hasar görmüş bu bölgeleri tek bir modalite ile iyileştirmek güçtür; bu nedenle farklı teknik, protokol ve ürünlerin kombine edilmesi gerekmektedir. Boyun ve dekolte gençleştirmede Hyaluronik Asit ve dilüe kalsiyum hidroksiapatit enjeksiyonları cilt kalitesinde belirgin iyileşme sağlasa da, estetik kusurları tek başına tamamen giderememektedir. Bu protokollerin; botulinum toksini, kimyasal peeling, lazer, odaklı ultrason veya radyofrekans gibi yöntemlerle desteklenmesi, sinerjik bir etki için elzemdir. Ayrıca klinik uygulamaların başarısının topikal retinoidler, antioksidanlar (C vitamini vb.) ve yüksek korumalı güneş kremleri içeren idame tedavilerle desteklenmesi gerektiği unutulmamalıdır. 

Boyun ve dekolte bölgesinde cildin elastikiyetini, sıkılığını ve genç görünümünü geri kazandırmayı hedefleyen yöntemler, dermatolojinin girişimsel uygulamalarında 'biyorejeneratif tedaviler' olarak tanımlanmaktadır. Bu bölgelerde biyorejenerasyon sağlamak amacıyla; hyaluronik asit (HA) ve kalsiyum hidroksiapatit (CaHA) uygulamaları ardışık (sekansiyel) veya kombine protokoller şeklinde yürütülmektedir. Hyaluronik asidin sağladığı anlık hidrasyon ve oluşturduğu nemli mikroçevre, CaHA'nın fibroblastlar üzerindeki biyostimülatör etkisini optimize ederek sinerjik bir mekanizmayla uzun vadeli doku onarımı sağlar. Boyun ve dekolte derisi yüze kıyasla çok daha ince bir yapıya sahip olduğundan, kalsiyum hidroksiapatitin bu bölgelerde hiper-dilüe formda kullanılması, hem uygulama güvenliği hem de doğal sonuçlar elde edilmesi açısından bilimsel bir gerekliliktir. Bu kombine biyostimülasyon yaklaşımı; cildin sıkılığını ve elastikiyetini artırıp cilt tonunu eşitleyerek doku kalitesini optimize eder. Netice itibarıyla bu bütünsel tedavi; hastada estetik bir gençleşme sağlamanın ötesinde, özgüven artışı ve pozitif bir beden algısı oluşturarak yaşam kalitesine katkıda bulunur. 

Kalsiyum hidroksiapatit (CaHA) mikroküreleri içeren dolgular, uygulama alanındaki kırışıklıklarda anında volüm etkisi yaratarak derinliği azaltırken; zamanla fibroblast aktivasyonunu ve neokolajenez sürecini tetikler. Bu süreç, cilt kalitesini artırarak dokuyu daha sıkı, elastik ve pürüzsüz hale getirirken; kronolojik yaşlanmanın etkilerine ve UV ışınlarının indüklediği oksidatif hasara karşı direnç sağlar. CaHA’nın farklı dilüsyon (seyreltme) formları ile yapılan çalışmalar, cilt elastikiyetinde ve dermal kalınlıkta anlamlı artışlar kaydedildiğini göstermiştir. Bu bulgular, yüksek dereceli seyreltmenin dahi CaHA’nın neokolajenez üzerindeki karakteristik biyostimülatör etkisini ortadan kaldırmadığını kanıtlamaktadır. Sonuç olarak, hiper-dilüe CaHA tekniği; cilt dokusunda net bir iyileşme ve dermal yoğunlukta artış sağlayan, güvenilir ve güçlü bir rejeneratif tedavi modalitesi olarak kabul edilmektedir.

Boyun ve dekolte uygulamalarında; %30 oranında sentetik kalsiyum hidroksiapatit (CaHA) mikroküreleri ve %70 oranında vizkoelastik jel matrisinden oluşan enjekte edilebilir bir formülasyon kullanılmaktadır. 25-45 μm çapındaki bu küreler, kalsiyum ve fosfat iyonlarından meydana gelir. Bu boyut, partiküllerin fagositoza karşı dirençli kalmasını ve yer değiştirmemesini (migrasyon yapmamasını) sağlar. Ürün, yüksek güvenlik profili ve %100 biyouyumlu yapısı sayesinde uygulama öncesinde herhangi bir alerji testi gerektirmez. Fizyolojik metabolizma süreçlerine dahil olarak böbrek yoluyla atılmaktadır. 

Subkütan (deri altı) dokuya enjekte edildiğinde vizkoelastik jel matris( yüksek G-prime (G') değerine sahip)  birkaç ay sürebilen anında düzeltici, volüm kazandırıcı ve lifting etkisi sağlar. Jel matris kademeli olarak yıkılırken dokuda kalan CaHA partikülleri, biyorejeneratif süreçleri başlatır. Bu mikroküreler, endojen kolajen üretimini uyararak dermisi sıkılaştırır ve doku desteğini korur. CaHA partikülleri, fibroblastları 12 aya kadar yeni kolajen sentezi için stimüle eden bir iskele (scaffold) görevi görür. Bu süreçte dermiste dayanıklı bir kolajen ağı meydana gelirken, eş zamanlı olarak 9 aya kadar elastin üretimi de desteklenir. Nihayetinde CaHA mikroküreleri fagositoz yoluyla yavaşça metabolize edilir; açığa çıkan kalsiyum ve fosfat iyonları vücudun doğal mineral yapısıyla eş değer olduğundan fizyolojik yollarla elimine edilir.

Kalsiyum hidroksiapatit dolgularda hacim kazandırmak birincil amaç olmakla birlikte seyreltilmiş (diluted) ve yüksek derecede seyreltilmiş (hyperdiluted) formları biyostimülasyon (biyorejeneratif; biyolojik uyarıcı) özelliği ile kullanılmaktadır. Bu dilüsyonal yöntem, cilt gevşekliğini gidermek, genel cilt kalitesini ve tonunu iyileştirmek için kullanılabilir. Bu etkinliğini dokuda yeni kolajen oluşumu ve yeni damar oluşumu yoluyla doku sıkılaştırıcı bir etki yaratarak başarılır. Klinik pratikte üç farklı seyreltme kullanılmaktadır. 

• Saf CaHA: 1,5 ml CaHA + 0,5 ml lidokain seyreltilir.
• Seyreltme Yöntemi (Dilution Densification - DD):
  • 1,5 ml CaHA + 0,5 ml lidokain ve 1 ml serum fizyolojik ile seyreltilir.
  • 1,5 ml CaHA + 0,5 ml lidokain ve 2,5 ml serum fizyolojik ile seyreltilir.

• Yüksek Seyreltme Yöntemi (Hyper Dilution Densification - HDD): 1,5 ml CaHA, 0,5 ml lidokain ve 4 ml serum fizyolojik ile seyreltilir.

 

Saf CaHA volüm kazandırma amacıyla tercih edilirken; biyostimülasyon hedefli uygulamalarda seyreltme oranları doku kalitesine göre belirlenir. Bu bağlamda; normal deride 1:2, ince deride 1:3 veya 1:4, atrofik deride ise 1:6 oranında seyreltilmiş CaHA protokolleri uygulanmaktadır. Seyreltme arttıkça ürünün viskozitesi düşmekte ve enjeksiyon sırasında dokuda yayılım kapasitesi artmaktadır(daha geniş bir alana, daha ince ve homojen yayılım sağlamak için).

Higroskopik özelliklere sahip hyaluronik asit ve gliserol kombinasyonu (örneğin Belotero® Revive), dermisten stratum korneuma kadar su tutulumunu artırarak hidrasyonu teşvik eder. Formülasyondaki gliserol, hyaluronik asit için koruyucu bir kalkan görevi görerek moleküler yıkımı yavaşlatır ve ürünün kalıcılığını uzatır. Gliserol sadece koruyucu bir ajan değil, aynı zamanda Aquaporin-3 (AQP3) kanallarını modüle ederek epidermal bariyer fonksiyonunu güçlendiren aktif bir bileşendir. Gliserolün AQP3 kanalları üzerindeki etkisi, sadece yüzeysel bir nemlendirme değil, hücresel düzeyde bir su-gliserol transportu sağladığı anlamına gelmektedir. 

Günümüzde, lidokain içermeyen ve CPM (Cohesive Polydensified Matrix) teknolojisi ile üretilen düşük çapraz bağlı hyaluronik asit (20 mg/ml) ve gliserol (17 mg/ml) bileşimleri, dermatolojik uygulamalarda geniş yer bulmaktadır. CPM teknolojisi, ürünün doku içinde homojen dağılmasını ve uygulama sonrası "Tyndall etkisi" (mavi yansıma) riskini minimize etmesini sağlar. Boyun gibi derinin çok ince olduğu bir bölgede bu büyük bir avantaj sağlamaktadır. Hyaluronik asit ve gliserol arasındaki bu sinerji; cilt turgorunu, hidrasyonunu ve elastikiyetini belirgin ölçüde artıran yüksek derecede higroskopik bir yapı sunar. Bu kombinasyon, cilt yaşlanması belirtileri ve elastikiyet kaybı yaşayan hastalarda güvenli ve etkili bir canlandırma tedavisi olarak kabul edilmektedir.

Boyun ve dekolte alanında HA + kalsiyum hidroksiapatit protokolü

 

İlk aşamada, Hiper-Dilüe CaHA (Hyper-Dilute Calcium Hydroxyapatite) tekniği ile 1:4 (toplam hacim üzerinden 1:3 oranında ana madde) oranında seyreltilmiş CaHA (1,5 ml CaHA, 0,5 ml lidokain ve 4 ml serum fizyolojik) boyun ve dekolte bölgesine uygulanır. Enjeksiyon, hipodermik (subkütan) düzlemde künt kanül kullanılarak gerçekleştirilir. Kanül kullanımı, boyundaki hayati vasküler yapılara (karotis arter, juguler ven) zarar verme riskini minimize ederek maksimum güvenilik sağlamaktadır. Kanül doku içerisinden yavaşça geri çekilirken (retrograd lineer teknik), tek bir giriş noktasından farklı açılarla yelpaze (fanning) ve yatay-dikey hatların birbirini kestiği ızgara (cross-hatching) yöntemleriyle homojen bir ağ yapısı oluşturulur. Uygulama sırasında her bir tünel için enjekte edilen ürün miktarı, doku düzenini korumak adına minimal düzeyde (tünel başına 0,05 ml) tutulur. Enjeksiyonu takiben, ürünün hedef doku içerisinde optimal dağılımını sağlamak amacıyla bölgeye yoğun masaj uygulanır. Masaj aynı zamanda olası nodül oluşumu riskini azaltmaktır. Hasta konforunu artırmak ve ağrıyı minimize etmek için işlem öncesinde topikal anestezik kremler veya lokal lidokain enjeksiyonları tercih edilebilir.

CaHA uygulamasından bir ay sonra başlamak üzere; 20 gün arayla toplam üç seans boyunca hyaluronik asit ve gliserol kombinasyonu (20 mg/ml HA + 17,5 mg/ml Gliserol) boyun ve dekolte bölgelerine 1'er ml olacak şekilde uygulanır. CaHA'nın başlattığı erken dönem fibroblast uyarımı, HA+Gliserol'ün sağladığı nemli mikroçevre (hidrasyon) ile birleştiğinde kolajen sentezi için ideal bir biyolojik ortam oluşur. Bu biyostimülasyon seanslarında, enjeksiyonlar intradermal mikro-papül (micro-wheal) tekniği ile gerçekleştirilir. Mikro-papül tekniği, ürünün stratum korneum bariyerini geçerek doğrudan aktif fibroblastların bulunduğu papiller dermise ulaştırılmasını sağlamaktadır. Uygulama sonrası oluşan papüller, boyun ve dekolte bölgesinde yaklaşık 24 ila 48 saat boyunca görünür kalmakta, ardından tamamen doku içine difüze olarak kaybolmaktadır. Kullanılan hyaluronik asidin sahip olduğu CPM (Cohesive Polydensified Matrix) teknolojisi, ürünün doku içinde homojen bir şekilde yayılımını sağlar. Bu teknolojik avantaj, boyun gibi dermisin ince olduğu bölgelerde görülebilecek 'Tyndall etkisi' (mavi yansıma) veya topaklanma riskini minimize ederek doğal ve pürüzsüz bir sonuç elde edilmesine olanak tanır.

Uygulanan bu sinerjik kombine protokol sonucunda; dekolte bölgesindeki kırışıklıkların hafiflemesi veya tamamen kaybolmasıyla belirgin bir klinik başarı elde edilmiş; boyun bölgesinde ise vakaların neredeyse tamamında anlamlı düzeyde düzelme kaydedilmiştir. Tüm vakalarda; cilt dokusunda, elastikiyetinde ve hidrasyon seviyesinde belirgin bir iyileşme gözlemlenirken; özellikle dekolte bölgesindeki hiperkromi (pigmentasyon artışı) ve eritem (kızarıklık) tablosunda anlamlı bir azalma saptanmıştır. CaHA ve HA+Gliserol kombinasyonunun sadece dokuyu sıkılaştırmakla kalmayıp eritem ve hiperkromiyi de düzeltmesi, dermal anjiyogenez (damar yapısı) ve bariyer onarımı üzerindeki etkileriyle ilişkilidir. Bu simerjik protokol boyun ve dekolte alanında dermal matrisin restorasyonu, epidermal bariyeri güçlendirerek vasküler reaktiviteyi ve melanosit aktivitesini regüle etmektedir. Bu protokol; mekanik destek (CaHA) ile hücresel nemlendirmeyi (HA+Gliserol) birleştirerek, boyun ve dekolte gibi zorlu bölgelerde üç boyutlu bir gençleşme (sıkılaşma, nemlenme ve ton eşitliği) sağlar.